Nội dung Giáo án
KẾ HOẠCH BÀI DẠY
BÀI 7: ĐỀN HÙNG VÀ LỄ GIỖ TỔ HÙNG VƯƠNG
Môn học: Lịch sử và Địa lí - Lớp: 4 (bộ Kết nối tri thức với cuộc sống) Thời gian thực hiện: 2 tiết
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
1. Năng lực đặc thù
- Xác định được vị trí của khu di tích Đền Hùng trên bản đồ hoặc lược đồ; nêu được thời gian, địa điểm tổ chức lễ giỗ Tổ Hùng Vương hiện nay; đọc được sơ đồ khu di tích và xác định được một số công trình kiến trúc chính trong quần thể di tích Đền Hùng.
- Sử dụng tư liệu lịch sử và văn hoá dân gian để trình bày được những nét sơ lược về lễ giỗ Tổ Hùng Vương.
- Kể lại được một số truyền thuyết có liên quan đến Hùng Vương.
2. Năng lực chung
- Tự chủ và tự học: chủ động đọc thông tin, quan sát lược đồ hành chính tỉnh Phú Thọ (Hình 1), sơ đồ khu di tích (Hình 2) và các Hình 3, 4, 5 để tìm hiểu về khu di tích Đền Hùng và lễ giỗ Tổ Hùng Vương.
- Giao tiếp và hợp tác: thảo luận nhóm khi xác định vị trí khu di tích, kể tên các công trình kiến trúc, giới thiệu lễ giỗ Tổ, hoàn thành phiếu học tập và cùng tham gia trò chơi củng cố.
- Giải quyết vấn đề và sáng tạo: kể lại được truyền thuyết theo cách của mình và nêu được ý nghĩa của ngày giỗ Tổ Hùng Vương đối với dân tộc.
3. Phẩm chất
- Yêu nước: thêm yêu quý, tự hào về khu di tích Đền Hùng và cội nguồn dân tộc con Rồng cháu Tiên.
- Trách nhiệm: có ý thức giữ gìn, bảo vệ khu di tích Đền Hùng và các di sản văn hoá của dân tộc; thể hiện được niềm tự hào về truyền thống dân tộc qua lễ giỗ Tổ Hùng Vương.
- Chăm chỉ: tích cực đọc thông tin, quan sát lược đồ, sơ đồ, tranh ảnh, thảo luận nhóm và tham gia trò chơi.
II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
1. Giáo viên:
- Kế hoạch bài dạy; sách giáo khoa Lịch sử và Địa lí 4, trang 32-35.
- Lược đồ hành chính tỉnh Phú Thọ (Hình 1) và sơ đồ các di tích chính của khu di tích Đền Hùng (Hình 2) phóng to; bản đồ hành chính Việt Nam (nếu có).
- Tranh, ảnh phóng to Hình 3 (Nghi lễ rước kiệu), Hình 4 (Thi giã bánh giầy), Hình 5 (Lăng Hùng Vương trong khu di tích Đền Hùng); tư liệu bản dịch bia Hùng miếu điển lệ; nếu có tivi hoặc máy chiếu thì trình chiếu các hình trong sách, nếu không thì dùng tranh ảnh phóng to hoặc bảng phụ.
- Phiếu học tập; bảng nhóm và thẻ từ cho trò chơi củng cố.
2. Học sinh:
- Sách giáo khoa Lịch sử và Địa lí 4; vở ghi; bút; bút màu.
- Đọc trước Bài 7 và tìm hiểu một số hình ảnh về khu di tích Đền Hùng, lễ giỗ Tổ Hùng Vương.
- Tìm hiểu trước một truyền thuyết thời Hùng Vương (Con Rồng cháu Tiên; Bánh chưng, bánh giầy; Sơn Tinh - Thuỷ Tinh) để kể lại trong giờ học.
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU
Hoạt động 1: Mở đầu (Khởi động) (khoảng 5 phút)
a. Mục tiêu: tạo hứng thú và huy động hiểu biết ban đầu của học sinh về lễ giỗ Tổ Hùng Vương để dẫn vào bài
b. Cách tiến hành:
Giáo viên: - Đọc cho học sinh nghe câu ca dao khởi động (trang 32): "Dù ai đi ngược về xuôi / Nhớ ngày giỗ Tổ mồng Mười tháng Ba." - Nêu câu hỏi khởi động (trang 32): "Câu ca dao trên gợi cho em nhớ đến lễ hội nào ở nước ta? Hãy chia sẻ điều em biết về lễ hội này." - Mời một số học sinh chia sẻ hiểu biết ban đầu về lễ giỗ Tổ Hùng Vương; khuyến khích, chưa nhận xét đúng sai. - Dẫn dắt vào Bài 7 Đền Hùng và lễ giỗ Tổ Hùng Vương.
Học sinh: - Lắng nghe và đọc lại câu ca dao "Dù ai đi ngược về xuôi / Nhớ ngày giỗ Tổ mồng Mười tháng Ba." - Suy nghĩ, trả lời câu hỏi khởi động: câu ca dao nhắc đến lễ giỗ Tổ Hùng Vương. - Chia sẻ những điều đã biết về lễ giỗ Tổ Hùng Vương; lắng nghe bạn bổ sung. - Chuẩn bị tâm thế bước vào bài học mới.
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới (Khám phá)
a. Mục tiêu: đọc thông tin và quan sát lược đồ, sơ đồ để xác định vị trí khu di tích Đền Hùng và kể tên một số công trình kiến trúc chính
a. Mục tiêu: đọc thông tin, sử dụng tư liệu lịch sử và quan sát tranh ảnh để trình bày nét sơ lược và ý nghĩa của lễ giỗ Tổ Hùng Vương
a. Mục tiêu: đọc thông tin và các câu chuyện để kể tên một số truyền thuyết thời Hùng Vương và kể lại một truyền thuyết theo cách của mình
Hoạt động 3: Luyện tập, thực hành (khoảng 15 phút)
a. Mục tiêu: hệ thống hoá và củng cố kiến thức về khu di tích Đền Hùng, lễ giỗ Tổ và truyền thuyết thời Hùng Vương qua bài tập, trò chơi điền khuyết và sơ đồ tư duy
Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm (khoảng 5 phút)
a. Mục tiêu: vận dụng hiểu biết về lễ giỗ Tổ Hùng Vương để nêu truyền thống tốt đẹp của dân tộc và liên hệ bản thân