Nội dung Giáo án
KẾ HOẠCH BÀI DẠY
BÀI 30: VAI TRÒ CỦA THỰC VẬT TRONG CHUỖI THỨC ĂN
Môn học: Khoa học - Lớp: 4 (bộ Kết nối tri thức với cuộc sống) Thời gian thực hiện: 3 tiết
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
1. Năng lực đặc thù
- Trình bày được vai trò quan trọng của thực vật đối với việc cung cấp thức ăn cho con người và động vật.
- Thực hiện được một số việc làm giữ cân bằng chuỗi thức ăn trong tự nhiên và vận động gia đình cùng thực hiện.
- Nêu được điểm chung của các chuỗi thức ăn và giải thích được vì sao thực vật thường là sinh vật đứng đầu chuỗi thức ăn.
2. Năng lực chung
- Tự chủ và tự học: chủ động quan sát Hình 1 đến Hình 11, đọc thông tin trong bài và tự rút ra nhận xét về vai trò của thực vật trong việc cung cấp thức ăn và trong chuỗi thức ăn.
- Giao tiếp và hợp tác: thảo luận nhóm khi phân tích các chuỗi thức ăn, dự đoán sự thay đổi số lượng sinh vật, chia sẻ kết quả quan sát và cùng tham gia trò chơi củng cố.
- Giải quyết vấn đề và sáng tạo: viết và mô tả được một chuỗi thức ăn có thực vật đứng đầu chuỗi; đề xuất được việc làm giữ cân bằng chuỗi thức ăn ở gia đình, địa phương.
3. Phẩm chất
- Chăm chỉ: tích cực quan sát, phân tích, thảo luận nhóm và tham gia trò chơi.
- Trung thực: nhận xét đúng những gì quan sát được từ tranh ảnh và thực tế.
- Trách nhiệm: có ý thức bảo vệ cây xanh, động vật hoang dã và môi trường sống để giữ cân bằng chuỗi thức ăn.
- Yêu thiên nhiên: thích tìm hiểu và mong muốn bảo vệ các sinh vật trong tự nhiên.
II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
1. Giáo viên:
- Kế hoạch bài dạy; sách giáo khoa Khoa học 4, trang 113-118.
- Tranh/ảnh phóng to Hình 1 đến Hình 11 (chuỗi thức ăn Mặt Trời - Lúa - Châu chấu - Ếch - Rắn - Đại bàng; cây ngô; sơ đồ Khí các-bô-níc, Khí ô-xi, Nước, Chất khoáng với lúa, gà, cáo; ba chuỗi thức ăn a, b, c; chuỗi khoai tây - chuột - rắn; tranh đánh bắt cá; tuyên truyền bảo vệ rừng; trồng cây xanh; bảo vệ rùa biển; bò rừng Bi-son); nếu có tivi hoặc máy chiếu thì trình chiếu các hình trong sách, nếu không thì dùng tranh ảnh phóng to hoặc bảng phụ.
- Bảng nhóm, bút dạ để học sinh viết và mô tả chuỗi thức ăn; sơ đồ tư duy hệ thống hoá vai trò của thực vật; phiếu học tập; thẻ chữ cho trò chơi nối cột củng cố.
- Giấy A0 hoặc giấy màu để nhóm làm áp phích cam kết bảo vệ sinh vật trong tự nhiên (liên hệ Hình 10).
2. Học sinh:
- Sách giáo khoa Khoa học 4; vở ghi; bút màu để vẽ và ghi chú chuỗi thức ăn.
- Tìm hiểu trước (nếu giáo viên phân công): một số chuỗi thức ăn thường gặp ở gia đình, địa phương và những việc người dân nơi em ở đã làm để bảo vệ cây xanh, động vật.
- Quan sát trước một số cây trồng, con vật quen thuộc để chuẩn bị chia sẻ trong giờ học.
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU
Hoạt động 1: Mở đầu (Khởi động) (khoảng 5 phút)
a. Mục tiêu: tạo hứng thú và huy động hiểu biết ban đầu của học sinh về vai trò của thực vật trong chuỗi thức ăn để dẫn vào bài
b. Cách tiến hành:
Giáo viên: - Cho học sinh quan sát Hình 1 (trang 113): chuỗi thức ăn Mặt Trời - Lúa - Châu chấu - Ếch - Rắn - Đại bàng. - Nêu câu hỏi mở đầu (trang 113): "Quan sát hình 1 và cho biết cây lúa có vai trò gì đối với chuỗi thức ăn." - Mời một số học sinh trả lời theo hiểu biết ban đầu; khuyến khích, chưa nhận xét đúng sai. - Dẫn dắt vào bài Vai trò của thực vật trong chuỗi thức ăn.
Học sinh: - Quan sát Hình 1 (trang 113) và nhận ra thứ tự: Mặt Trời - Lúa - Châu chấu - Ếch - Rắn - Đại bàng. - Trả lời câu hỏi mở đầu: cây lúa có vai trò gì đối với chuỗi thức ăn theo hiểu biết của mình. - Lắng nghe bạn chia sẻ, bổ sung ý kiến. - Chuẩn bị tâm thế bước vào bài học mới.
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới (Khám phá)
a. Mục tiêu: trình bày được thực vật là nguồn thức ăn của con người và động vật
a. Mục tiêu: nêu được điểm chung của các chuỗi thức ăn và giải thích được vì sao thực vật thường đứng đầu chuỗi thức ăn
a. Mục tiêu: nêu được thế nào là cân bằng chuỗi thức ăn và một số việc làm giữ cân bằng chuỗi thức ăn; hệ thống hoá kiến thức toàn bài
Hoạt động 3: Luyện tập, thực hành (khoảng 18 phút)
a. Mục tiêu: hệ thống hoá và củng cố vai trò của thực vật trong chuỗi thức ăn qua sơ đồ tư duy và trò chơi nối cột
Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm (khoảng 12 phút)
a. Mục tiêu: liên hệ thực tế, thực hiện và vận động gia đình cùng thực hiện một số việc làm giữ cân bằng chuỗi thức ăn