Nội dung Giáo án
KẾ HOẠCH BÀI DẠY
BÀI 15: THỰC VẬT CẦN GÌ ĐỂ SỐNG?
Môn học: Khoa học - Lớp: 4 (bộ Kết nối tri thức với cuộc sống) Thời gian thực hiện: 3 tiết
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
1. Năng lực đặc thù
- Nhận biết được các yếu tố cần cho sự sống và phát triển của thực vật (ánh sáng, không khí, nước, chất khoáng và nhiệt độ) thông qua thí nghiệm hoặc quan sát tranh ảnh, video clip.
- Trình bày được thực vật có khả năng tự tổng hợp chất dinh dưỡng cần cho sự sống từ khí các-bô-níc và nước.
- Vẽ được sơ đồ đơn giản (hoặc điền vào sơ đồ cho trước) về sự trao đổi khí, nước, chất khoáng của thực vật với môi trường.
2. Năng lực chung
- Tự chủ và tự học: chủ động quan sát Hình 1 đến Hình 11, đọc thông tin và tự rút ra các yếu tố cần cho sự sống của thực vật.
- Giao tiếp và hợp tác: thảo luận nhóm khi phân tích thí nghiệm năm cây đậu, chia sẻ dự đoán và cùng tham gia trò chơi củng cố.
- Giải quyết vấn đề và sáng tạo: dự đoán và giải thích sự thay đổi của các cây đậu trong những điều kiện khác nhau; vẽ được sơ đồ trao đổi khí, nước, chất khoáng của thực vật với môi trường.
3. Phẩm chất
- Chăm chỉ: tích cực quan sát, phân tích thí nghiệm, thảo luận nhóm và tham gia trò chơi.
- Trung thực: dự đoán và mô tả kết quả thí nghiệm đúng với điều kiện đặt ra, không suy diễn thiếu căn cứ.
- Yêu thiên nhiên và trách nhiệm: có ý thức chăm sóc, bảo vệ cây trồng, tưới nước và bón phân hợp lí cho cây phát triển tốt.
II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
1. Giáo viên:
- Kế hoạch bài dạy; sách giáo khoa Khoa học 4, trang 53-58.
- Tranh/ảnh phóng to Hình 1 đến Hình 11; nếu có tivi hoặc máy chiếu thì trình chiếu các hình trong sách, nếu không thì dùng tranh ảnh phóng to hoặc bảng phụ.
- Vật thật và dụng cụ cho thí nghiệm (nếu tổ chức thực hiện trước nhiều ngày): năm chậu cây đậu giống nhau về kích thước; đất trồng chứa chất khoáng và cát sỏi rửa sạch; túi giấy đen che kín một cây; keo trong suốt để bôi lên lá; bình tưới nước; nhiệt kế; thước đo chiều cao cây.
- Phiếu học tập; bảng nhóm và thẻ từ cho trò chơi củng cố.
2. Học sinh:
- Sách giáo khoa Khoa học 4; vở ghi; bút màu để vẽ sơ đồ.
- Quan sát trước một cây trồng ở nhà: được đặt ở đâu, có đủ nắng, nước không.
- Nếu được giáo viên phân công theo nhóm: chuẩn bị chậu cây đậu và dụng cụ để làm thí nghiệm kiểm chứng.
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU
Hoạt động 1: Mở đầu (Khởi động) (khoảng 5 phút)
a. Mục tiêu: tạo hứng thú và huy động hiểu biết ban đầu của học sinh về những điều kiện cây cần để sống và phát triển
b. Cách tiến hành:
Giáo viên: - Cho học sinh quan sát Hình 1 (trang 53) mô tả quá trình phát triển lớn lên của cây đậu, từ hạt nảy mầm đến cây trưởng thành. - Nêu câu hỏi mở đầu (trang 53): "Hình 1 mô tả quá trình phát triển lớn lên của cây đậu. Theo em, cây đậu sống và phát triển tốt cần những điều kiện nào?" - Mời một số học sinh chia sẻ hiểu biết ban đầu; khuyến khích, chưa nhận xét đúng sai. - Dẫn dắt vào bài Thực vật cần gì để sống?
Học sinh: - Quan sát Hình 1 (trang 53) mô tả sự lớn lên của cây đậu. - Suy nghĩ, trả lời câu hỏi mở đầu theo hiểu biết của mình (nước, ánh sáng, đất, không khí,...). - Lắng nghe bạn chia sẻ, bổ sung ý kiến. - Chuẩn bị tâm thế bước vào bài học mới.
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới (Khám phá)
a. Mục tiêu: nêu được các yếu tố cần cho sự sống của thực vật và ảnh hưởng của nhiệt độ thông qua phân tích thí nghiệm năm cây đậu
a. Mục tiêu: trình bày được lá cây tự tổng hợp chất dinh dưỡng từ khí các-bô-níc và nước nhờ quá trình quang hợp
a. Mục tiêu: mô tả và vẽ được sơ đồ sự trao đổi khí của thực vật với môi trường khi quang hợp và khi hô hấp
a. Mục tiêu: mô tả và vẽ được sơ đồ sự trao đổi nước, chất khoáng của thực vật với môi trường
Hoạt động 3: Luyện tập, thực hành (khoảng 20 phút)
a. Mục tiêu: hệ thống hoá và củng cố kiến thức về các yếu tố, quang hợp, hô hấp và trao đổi nước, chất khoáng của thực vật qua trò chơi nối và sơ đồ tư duy
Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm (khoảng 10 phút)
a. Mục tiêu: liên hệ thực tế việc chăm sóc cây trồng và thực hiện được thí nghiệm kiểm chứng đơn giản ở nhà