Bài 11: Âm thanh trong cuộc sống

KẾ HOẠCH BÀI DẠY

BÀI 11: ÂM THANH TRONG CUỘC SỐNG

Môn học: Khoa học - Lớp: 4 (bộ Kết nối tri thức với cuộc sống) Thời gian thực hiện: 3 tiết

I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT

1. Năng lực đặc thù

• Trình bày được ích lợi của âm thanh trong cuộc sống.
• Thu thập, so sánh và trình bày được ở mức độ đơn giản thông tin về một số nhạc cụ thường gặp (một số bộ phận chính, cách làm phát ra âm thanh).
• Trình bày được tác hại của tiếng ồn và một số biện pháp chống ô nhiễm tiếng ồn.
• Thực hiện các quy định giữ trật tự nơi công cộng; biết cách phòng chống ô nhiễm tiếng ồn trong cuộc sống.

2. Năng lực chung

• Tự chủ và tự học: chủ động quan sát Hình 1, Hình 2, Hình 3, Hình 4 và thu thập thông tin về một số nhạc cụ qua sách, báo, in-tơ-nét.
• Giao tiếp và hợp tác: thảo luận nhóm khi tìm ích lợi của âm thanh, so sánh nhạc cụ và đề xuất biện pháp chống ô nhiễm tiếng ồn; cùng tham gia trò chơi ô chữ.
• Giải quyết vấn đề và sáng tạo: đề xuất cách giúp người khiếm thính, cách làm giảm và hạn chế ô nhiễm tiếng ồn; tự làm nhạc cụ từ các chai thuỷ tinh như Hình 4.

3. Phẩm chất

• Chăm chỉ: tích cực quan sát, thu thập thông tin, thảo luận nhóm và tham gia trò chơi.
• Trách nhiệm: thực hiện các quy định giữ trật tự nơi công cộng; có ý thức không gây tiếng ồn và phòng chống ô nhiễm tiếng ồn cho bản thân và những người khác.
• Nhân ái: cảm thông, quan tâm và đề xuất cách giúp đỡ những người khiếm thính trong cuộc sống.

II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC

1. Giáo viên:

• Kế hoạch bài dạy; sách giáo khoa Khoa học 4, trang 42-44.
• Tranh/ảnh phóng to Hình 1, Hình 2, Hình 3, Hình 4; nếu có tivi hoặc máy chiếu thì trình chiếu các hình trong sách, nếu không thì dùng tranh ảnh phóng to hoặc bảng phụ.
• Nhạc cụ thật hoặc mô hình để học sinh làm phát ra âm thanh: đàn ghi-ta, trống, sáo (mục 2, trang 43).
• Một số chai thuỷ tinh giống nhau và nước sạch để làm nhạc cụ như Hình 4 (trang 44).
• Phiếu học tập; thẻ từ và bảng nhóm cho trò chơi ô chữ củng cố.

2. Học sinh:

• Sách giáo khoa Khoa học 4; vở ghi; bút.
• Chuẩn bị theo nhóm (nếu giáo viên phân công): một vài chai thuỷ tinh giống nhau; sưu tầm trước tranh ảnh, thông tin về một số nhạc cụ qua sách, báo, in-tơ-nét.
• Quan sát trước các loại tiếng ồn thường gặp ở trường, ở nhà và địa phương để chuẩn bị chia sẻ trong giờ học.

III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU

Hoạt động 1: Mở đầu (Khởi động) (khoảng 5 phút)

a. Mục tiêu: tạo hứng thú và huy động hiểu biết ban đầu của học sinh về ích lợi và tác hại của âm thanh để dẫn vào bài

b. Cách tiến hành:

Giáo viên: - Cho học sinh nghe hoặc kể nhanh một vài âm thanh quen thuộc trong cuộc sống (tiếng nhạc, tiếng còi, tiếng máy móc). - Nêu tình huống mở đầu (trang 42): "Âm thanh có nhiều ích lợi trong cuộc sống. Tuy nhiên, âm thanh có thể gây hại cho sức khoẻ của con người, vậy làm cách nào để giảm ảnh hưởng của những âm thanh này?" - Mời một số học sinh chia sẻ suy nghĩ; khuyến khích, chưa nhận xét đúng sai. - Dẫn dắt vào bài Âm thanh trong cuộc sống.

Học sinh: - Lắng nghe, nhận ra và kể một vài âm thanh quen thuộc quanh mình. - Suy nghĩ, trả lời câu hỏi mở đầu theo hiểu biết của mình. - Lắng nghe bạn chia sẻ, bổ sung ý kiến. - Chuẩn bị tâm thế bước vào bài học mới.

Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới (Khám phá)

a. Mục tiêu: trình bày được ích lợi của âm thanh đối với con người và nêu được ví dụ trong cuộc sống

a. Mục tiêu: thu thập, so sánh và trình bày được thông tin về một số nhạc cụ (bộ phận phát ra âm thanh và cách làm phát ra âm thanh)

a. Mục tiêu: trình bày được tác hại của tiếng ồn và đề xuất được một số biện pháp chống ô nhiễm tiếng ồn

Hoạt động 3: Luyện tập, thực hành (khoảng 20 phút)

a. Mục tiêu: hệ thống hoá và củng cố kiến thức về âm thanh, nhạc cụ và tiếng ồn qua trò chơi ô chữ và sơ đồ tư duy

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm (khoảng 10 phút)

a. Mục tiêu: tự làm nhạc cụ từ chai thuỷ tinh, liên hệ thực tế và có ý thức giữ trật tự, chống ô nhiễm tiếng ồn